จดทะเบียนสมรสแล้วขอวีซ่าคู่สมรส

เส้นทางเอกสารของกรณีนี้

หนังสือรับรองสถานภาพจากสถานทูตฝ่ายต่างชาติ → แปลเป็นภาษาไทย → นิติกรณ์ที่กรมการกงสุล → จดทะเบียนสมรสที่อำเภอ/เขตพร้อมพยาน → คัดสำเนารับรอง → แปลและ Apostille สำหรับใช้ต่างประเทศ

ไทม์ไลน์การทำงานทีละขั้น

เอกสารที่ต้องเตรียม

• วันเป้าหมายที่ต้องการจดทะเบียน เพื่อนับถอยหลังจัดคิวสถานทูตและคิวรับรองเอกสาร
• หนังสือเดินทางของฝ่ายต่างชาติ (เล่มจริง) พร้อมสำเนาหน้าข้อมูลและหน้าตราประทับเข้าเมืองล่าสุด
• บัตรประจำตัวประชาชนและทะเบียนบ้านฉบับจริงของฝ่ายสัญชาติไทย
• หนังสือรับรองสถานภาพการสมรส (Affirmation of Freedom to Marry) จากสถานทูตของฝ่ายต่างชาติในประเทศไทย
• คำแปลภาษาไทยของหนังสือรับรองสถานภาพ พร้อมการรับรองจากกรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ
• หลักฐานการสิ้นสุดการสมรสเดิม เช่น ใบสำคัญการหย่า คำพิพากษาถึงที่สุด หรือใบมรณบัตร พร้อมคำแปล
• พยานสองคนพร้อมบัตรประจำตัวที่ใช้ได้จริงในวันจดทะเบียน
• ใบเปลี่ยนชื่อหรือเปลี่ยนนามสกุล หากชื่อในเอกสารแต่ละฉบับไม่ตรงกัน

การจดทะเบียนสมรสในประเทศไทยทำงานอย่างไร

การสมรสในประเทศไทยมีผลตามกฎหมายเมื่อ “นายทะเบียน” บันทึกการสมรสลงในทะเบียนสมรสที่ที่ว่าการอำเภอหรือสำนักงานเขตเท่านั้น พิธีทางศาสนา งานเลี้ยง หรือพิธีตามประเพณีไม่ก่อให้เกิดสถานะสมรสตามกฎหมาย แม้จะจัดอย่างสมบูรณ์ก็ตาม คู่รักจึงต้องแยกสองเรื่องนี้ออกจากกันตั้งแต่ต้น เพราะเอกสารที่ใช้ยื่นวีซ่าหรือใช้ในต่างประเทศคือทะเบียนสมรสและใบสำคัญการสมรสที่ออกโดยนายทะเบียน ไม่ใช่ภาพถ่ายหรือใบรับรองของผู้ประกอบพิธี

การจดทะเบียนไม่จำกัดภูมิลำเนา คู่สมรสเลือกจดที่อำเภอหรือเขตใดก็ได้ทั่วประเทศ โดยทั้งสองฝ่ายต้องมาแสดงตนต่อหน้านายทะเบียนพร้อมกัน แสดงความยินยอมโดยเปิดเผย และมีพยานลงลายมือชื่อ เมื่อบันทึกเสร็จ นายทะเบียนจะออกทะเบียนสมรส (คร.2) และใบสำคัญการสมรส (คร.3) ให้เป็นหลักฐาน

จุดที่ทำให้เรื่องซับซ้อนสำหรับคู่ที่มีฝ่ายหนึ่งเป็นชาวต่างชาติ ไม่ใช่ตัวการจดทะเบียน แต่คือชุดเอกสารก่อนหน้า ได้แก่ หนังสือรับรองสถานภาพการสมรสจากสถานทูตของฝ่ายต่างชาติ การแปลเป็นภาษาไทย และการรับรองเอกสารที่กรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ ซึ่งเป็นขั้นที่ใช้เวลามากที่สุดและถูกตีกลับบ่อยที่สุด

การจดทะเบียนสมรสตามพื้นที่และการเดินเรื่องเอกสาร

คู่สมรสเลือกจดทะเบียนที่อำเภอหรือสำนักงานเขตใดก็ได้ทั่วประเทศ แต่ละแห่งมีวันเวลาทำการ ระบบคิว และการขอให้มีล่ามแตกต่างกัน สำนักงานเขตในกรุงเทพฯ ที่มีคู่ชาวต่างชาติมาก มักมีแนวปฏิบัติที่ชัดเจนกว่าและตรวจเอกสารละเอียดกว่า

หากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่ถนัดภาษาไทย นายทะเบียนอาจขอให้มีล่ามเพื่อยืนยันว่าคู่สมรสเข้าใจเนื้อหาที่ลงนามจริง ซึ่งเป็นการคุ้มครองความสมบูรณ์ของความยินยอม ไม่ใช่ขั้นตอนทางพิธีการ

งานรับรองเอกสารทั้งหมดรวมศูนย์อยู่ที่กรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ ผู้ที่อยู่ต่างจังหวัดจึงควรเผื่อเวลาสำหรับการส่งเอกสารตัวจริงและการเดินเรื่อง หรือมอบอำนาจให้ผู้แทนดำเนินการแทน

ลำดับขั้นที่ถูกต้องตั้งแต่ต้นจนได้ใบสำคัญการสมรส

ลำดับที่ใช้ได้จริงคือ (1) ยืนยันคุณสมบัติและสถานะการสมรสเดิมของทั้งสองฝ่าย (2) ฝ่ายต่างชาติขอหนังสือรับรองสถานภาพจากสถานทูตของตนในประเทศไทย (3) แปลเอกสารเป็นภาษาไทย (4) รับรองที่กรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ (5) ยื่นจดทะเบียนที่อำเภอหรือเขตพร้อมพยาน (6) ขอคัดสำเนาที่รับรองถูกต้องเพื่อใช้ต่อ และ (7) แปลและรับรอง/Apostille สำหรับใช้ต่างประเทศ

ความผิดพลาดที่พบมากที่สุดคือการสลับขั้นตอน เช่น แปลก่อนที่สถานทูตจะออกเอกสารฉบับจริง หรือนำเอกสารไปอำเภอโดยยังไม่ผ่านกรมการกงสุล ซึ่งทำให้ต้องเริ่มเดินเรื่องใหม่และเสียค่าธรรมเนียมซ้ำ

เราจะกำหนดวันจดทะเบียนเป้าหมายก่อน แล้วนับถอยหลังจากวันนั้นเพื่อจัดคิวสถานทูต คิวรับรอง และการนัดหมายที่อำเภอให้สอดคล้องกัน

งานทะเบียนราษฎรที่เกี่ยวเนื่องกับการสมรส

หลังจดทะเบียนสมรส งานทะเบียนที่มักตามมาคือการแก้ไขทะเบียนบ้าน การเปลี่ยนคำนำหน้าหรือนามสกุล การขอหนังสือรับรองสถานภาพการสมรสเพื่อใช้ต่างประเทศ และการคัดสำเนาทะเบียนสมรสฉบับรับรอง ซึ่งทั้งหมดดำเนินการที่สำนักทะเบียนอำเภอหรือเขต

เอกสารทะเบียนราษฎรไทยที่จะใช้ต่างประเทศต้องเป็นฉบับคัดรับรองใหม่ ไม่ใช่สำเนาถ่ายเอกสารเก่า เพราะกรมการกงสุลรับรองบนเอกสารที่มีลายมือชื่อเจ้าหน้าที่ที่ตรวจสอบได้ในระบบเท่านั้น

หากมีบุตรร่วมกัน ควรจัดชุดเอกสารสูติบัตรและหนังสือรับรองการเกิดไปพร้อมกัน เพราะปลายทางมักขอชุดครอบครัวทั้งหมดในคราวเดียว

สาเหตุที่เอกสารถูกตีกลับบ่อยที่สุด

• ใช้สำเนาถ่ายเอกสารแทนฉบับคัดรับรองใหม่จากสำนักทะเบียน
• หลักฐานการสิ้นสุดการสมรสเดิมไม่ครบ หรือทะเบียนราษฎรยังแสดงสถานะสมรสเดิมอยู่
• เคลือบพลาสติกใบสำคัญการสมรส ทำให้ตรวจสอบตราประทับและลายน้ำไม่ได้
• ส่งเอกสารไปรับรองที่สถานทูตปลายทางทั้งที่ประเทศนั้นเป็นรัฐภาคีอนุสัญญากรุงเฮกและจบที่ Apostille แล้ว
• ทำสัญญาก่อนสมรสหลังจดทะเบียนแล้ว ซึ่งไม่มีผลตามกฎหมายไทย
• แปลเป็นภาษาที่หน่วยงานปลายทางไม่ยอมรับ ทำให้ต้องแปลใหม่ทั้งชุด

อภิธานศัพท์งานทะเบียนครอบครัว

Apostille

ตรารับรองตามอนุสัญญากรุงเฮก ค.ศ. 1961 ซึ่งมีผลกับประเทศไทยตั้งแต่ 22 ธันวาคม 2024 ใช้แทนการรับรองซ้ำที่สถานทูตเมื่อปลายทางเป็นรัฐภาคี

สมรสเท่าเทียม

ผลของพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ 24) พ.ศ. 2567 ซึ่งมีผลวันที่ 22 มกราคม 2025 ให้บุคคลสองคนไม่ว่าเพศใดสมรสกันได้

สินสมรส

ทรัพย์สินที่คู่สมรสได้มาระหว่างสมรสตามที่ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์กำหนด ต่างจากสินส่วนตัวที่มีอยู่ก่อนสมรส

สัญญาก่อนสมรส

ข้อตกลงเรื่องทรัพย์สินที่ต้องทำเป็นหนังสือและจดแจ้งไว้ในทะเบียนสมรสพร้อมการจดทะเบียน จึงจะมีผลตามกฎหมายไทย

วีซ่า Non-Immigrant O (คู่สมรส)

ประเภทวีซ่าที่ชาวต่างชาติใช้พำนักในไทยโดยอาศัยความสัมพันธ์กับคู่สมรสสัญชาติไทย โดยการขออยู่ต่อเป็นอำนาจของสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง