สาธารณรัฐเช็กเป็นภาคีอนุสัญญากรุงเฮกแล้ว ยังต้องยื่นสถานทูตอีกไหม?

เส้นทางเอกสารของกรณีนี้

ประเทศczechia เป็นรัฐภาคีอนุสัญญากรุงเฮก เส้นทางเอกสารจึงจบที่ Apostille ของกรมการกงสุล โดยไม่ต้องนำไปรับรองซ้ำที่สถานทูต เว้นแต่หน่วยงานผู้รับกำหนดเป็นอย่างอื่น

ไทม์ไลน์การทำงานทีละขั้น

เอกสารที่ต้องเตรียม

• ตรวจสถานะภาคีอนุสัญญากรุงเฮกของประเทศปลายทางจากตารางสถานะของ HCCH
• ตรวจว่าเอกสารเป็นฉบับจริงหรือฉบับคัดรับรองที่ปลายทางยอมรับ ไม่ใช่สำเนาที่รับรองเอง
• การสะกดชื่อ-สกุลในทุกฉบับตรงกับหนังสือเดินทางทุกตัวอักษร
• คำแปลตรงกับต้นฉบับทั้งตัวเลข วันที่ และข้อความในตราประทับ
• ตรวจประกาศของสถานทูตปลายทางเรื่องการนัดหมาย จำนวนสำเนา และวิธีชำระค่าธรรมเนียม

Apostille กับการรับรองสถานทูต ต่างกันตรงไหน

อนุสัญญากรุงเฮกว่าด้วยการยกเลิกการเรียกให้ทำนิติกรณ์เอกสารมหาชนต่างประเทศ (ค.ศ. 1961) มีผลใช้บังคับกับประเทศไทยตั้งแต่วันที่ 22 ธันวาคม 2024 ผลคือเอกสารมหาชนของไทยที่จะนำไปใช้ในรัฐภาคีอื่นสามารถจบกระบวนการได้ที่ใบ Apostille ซึ่งออกโดยกรมการกงสุล โดยไม่ต้องนำไปรับรองซ้ำที่สถานเอกอัครราชทูตของประเทศปลายทาง

การรับรองแบบเดิม หรือ consular legalization ยังคงจำเป็นสำหรับประเทศที่ไม่ได้เป็นรัฐภาคี และสำหรับกรณีที่รัฐภาคีบางรัฐคัดค้านการเข้าเป็นภาคีระหว่างกัน ผู้ยื่นจึงต้องตรวจสถานะภาคีของคู่ประเทศจากตารางสถานะของ HCCH ก่อนเสมอ ไม่ใช่ตรวจแค่ว่าประเทศนั้นอยู่ในรายชื่อภาคีหรือไม่

แม้ปลายทางจะเป็นรัฐภาคี หน่วยงานผู้รับบางแห่งยังกำหนดเงื่อนไขเพิ่มเติมได้เอง เช่น ต้องมีคำแปลที่รับรองโดยนักแปลที่ได้รับการยอมรับในประเทศนั้น หรือกำหนดอายุเอกสารนับจากวันที่ออก Apostille จึงควรถามหน่วยงานผู้รับให้ชัดก่อนดำเนินการ

ลำดับงานมาตรฐานของเอกสารไทยที่จะใช้ในต่างประเทศ

ลำดับมาตรฐานคือ ต้นฉบับจากหน่วยงานผู้ออกเอกสาร → คำแปลตามภาษาที่ปลายทางกำหนด → รับรองที่กรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ (นิติกรณ์หรือ Apostille แล้วแต่สถานะภาคีของประเทศปลายทาง) → หากปลายทางไม่ใช่รัฐภาคีอนุสัญญากรุงเฮก จึงนำไปรับรองต่อที่สถานเอกอัครราชทูตของประเทศนั้นในกรุงเทพฯ

กรมการกงสุลกำหนดค่าธรรมเนียมงานนิติกรณ์ไว้ที่ฉบับละ 200 บาทสำหรับบริการปกติ และ 400 บาทสำหรับบริการด่วน โดยคิดต่อหนึ่งตรารับรอง ดังนั้นเอกสารหลายฉบับหรือหลายชุดจะคิดค่าธรรมเนียมแยกกัน ส่วนค่าธรรมเนียมของสถานทูตปลายทางเป็นอัตราของสถานทูตนั้นเอง

การข้ามลำดับเป็นสาเหตุของการเสียเวลามากที่สุด เช่น แปลก่อนที่จะทราบว่าปลายทางรับคำแปลภาษาใด หรือยื่นสถานทูตก่อนผ่านกรมการกงสุล การยืนยันข้อกำหนดกับผู้รับเอกสารปลายทางก่อนเริ่มขั้นตอนแรกจึงประหยัดเวลาได้มากที่สุด

สาเหตุที่เอกสารถูกตีกลับบ่อยที่สุด

• ไม่ได้นัดหมายล่วงหน้าในสถานทูตที่รับเรื่องเฉพาะผู้มีนัด
• เย็บเล่มหรือประทับตราทับข้อความจนอ่านรายการสำคัญไม่ได้
• แปลก่อนได้รับตราชั้นสุดท้าย ทำให้คำแปลไม่ครอบคลุมใบรับรองที่เพิ่มมา
• นำเอกสารไปยื่นที่สถานทูตโดยยังไม่ผ่านการรับรองของกรมการกงสุล
• คำแปลไม่ตรงต้นฉบับ โดยเฉพาะวันที่ ตัวเลข และข้อความในตราประทับ
• การสะกดชื่อในเอกสารไม่ตรงกับหนังสือเดินทาง และไม่มีใบสำคัญการเปลี่ยนชื่อแนบ

อภิธานศัพท์ที่ใช้ในกระบวนการ

เอกสารมหาชน

เอกสารที่ออกโดยหน่วยงานของรัฐหรือเจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจ ซึ่งเป็นขอบเขตที่ Apostille ใช้ได้

Notarial Services Attorney

ทนายความผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสารตามข้อบังคับสภาทนายความ เป็นผู้รับรองลายมือชื่อในระบบของประเทศไทย

เขตอาณา

ขอบเขตพื้นที่ที่สถานทูตหรือสถานกงสุลแห่งหนึ่งรับผิดชอบ ใช้ตัดสินว่าเอกสารจากประเทศไทยต้องยื่นที่สำนักงานใด

ฉบับคัดรับรองรายการ

เอกสารที่นายทะเบียนคัดจากฐานข้อมูลและรับรองใหม่ ต่างจากสำเนาถ่ายเอกสารที่ผู้ถือรับรองเอง

Certified Translation

คำแปลที่มีคำรับรองความถูกต้องของผู้แปลหรือหน่วยงานที่ปลายทางยอมรับ เงื่อนไขแตกต่างกันตามประเทศผู้รับ

Consular Legalization

การรับรองลายมือชื่อและตราของเจ้าหน้าที่ชั้นก่อนหน้าโดยสถานเอกอัครราชทูตของประเทศปลายทาง ใช้กับประเทศที่ไม่ใช่รัฐภาคีอนุสัญญากรุงเฮก